avangard-pressa.ru

Белгісіз кедергі – жанама өлшеудің нәтижесі - Технологии

Радиотехника және Байланыс Факультеті

ЭКТ кафедрасы

Есептеу графикалық жұмыс №1

Вариат №66

Тексерген:

Орындаған: БРк-04-05

гр. ст.

Сактаганов Б.Б.

Алматы 2006.

1 ТОКТЫ ӨЛШЕУ

Есеп 1.1

Тізбектегі жоғарғы жиілікті G1 қоректену көзі тудыратын ток, термотүрлендігіші бар

магнитэлектірлік жүйелі ӨМ аспаппен өлшенеді. (сурет 1).

Табу керек:

а) Тізбектегі токты;

ә) Токты өлшегендегі қателігін;

б) Ағын токтарының себебінен пайда болған қосымша қателігін;

в) Өлшеудің жалпы қателігін;

г) Аспаптың дұрыс қосылу орнын көрсетіңіз

Сурет 1.1 – Токтың ВЧ өлшеу сұлбасы

Берілгені: f=0,7*106 Гц

Zн=30*103 Ом

С=2,5*10-12 Ф

Φн=20 град

U=100 B

Шешуі: ω=2 π f=62,8*106 рад

Аспап арқылы өлшенген ток

Ix = √ Ic2 + Iн2

мұндағы Ic – паралель қосылған сыйымдылық арқылы өткен ағын тогы;

С13 = С23 = 2,5 пФ;

Iн - жүктеме тогы

Сұлбадағы тізбектер арқылы өткен токтар, тізбектердің кедергілеріне кері пропорционал

Xc/Zн = (1 / (ωCэ))/ Zн = Кс=1/(6,28*106*2.5*10-12*0,7)/(30*103)=2,123

(1.2)

мұндағы Сэ = С13+С23 =2.5пФ.

Сондықтан

Ix = = Iн =0,00755 А (1.3)

Ағын токтарының себебінен пайда болған қосымша қателік

δy = ( -1) · 100%=134,6 % (1.4)

Негізгі қателік РА-ның себебінен туындайды

δa = ( ± ∆a / Ix ) ∙100= (±12.5*10-3/0.588)*100=±1,655 %

(1.5)

мұндағы ∆а = γа ∙ Iан / 100=2,5*5*10-3/100=12,5*10-5 (1.6)

γа = 2,5% - РА-ның дәлдік дәрежесі;

Іан = 5мА - өлшеу шегі.

Өлшеудің жалпы қателігі

δ = ‌‌‌‌│‌δa│+ δy=134,6+1,655=136,255 %. (1.7)

Таблица 1.1

Жүктеме Нұсқа, сынақ кітапшасының соңғы санының алдыңғы саны Zн, кОм φн, град

Таблица 1.2

Жиілік Нұсқа, сынақ кітапшасының соңғы саны f, МГц 0,8 0,9 0,7

2 КЕРНЕУДІ ӨЛШЕУ

Есеп 2.1

Дыбыстық жиіліктің электрлік кернеуі шығысында әртүрлі детекторы бар дәлдік дәрежесі 2,5 болатын, бір өлшеу шегі 10 В-қа тең электрондық вольтметрмен өлшенеді:

а) орташатүзеткіш мән (ОТМ);

ә) шығысы ашық (ААМ) және шығысы жабық (ЖАМ) амплитудалық мән (АМ);

б) орташаквадраттық мән (ОКМ). Белгілі пішіні бар кернеу вольтметрлердің кірісіне бір уақытта беріледі ( таблица 2.1).

Табу керек:

а) әр вольтметрдің көрсетулерін;

ә) кернеу өзгерудің қателігін.

Cурет 2.1 - Өлшеу сұлбасы.

Берілгені: А = Um = 2B

f = 0,7 кГц

ω=2 π f=4396 рад

u( )sin= Um sin( + ) =2sin(4396t),

Барлық вольтметрлердің шкаласы синусоидалды 50-ге ауыспалы кернеудің әсерлік мендерінде градусталған.

СВ3 детекторы бар вольтветр бір периодта кернеудің орташа мәнән сезеді, яғни біздің жағдайда 0. АЗО детекторы бар вольтметр өлшенетін кернеудің максимал мәнін сезеді (Um = 2 B). Ал А33 детекторы бар вольтметр өлшенетін кернеудің айнымалы бөлігінің амплитудалық мәндерін сезеді.

СК3 детекторы бар вольтметр кернеудің әсерлік мәнін сезеді, яғни U= (α=4.96(В). Пішіндердің коэффициенттері және әртүрлі қисық пішінді кернеу амлитудалары ТОЭ оқулықтарында берілген.

Кернеу өлшегендегі жалпы қателік келесі формула бойынша анықталады

δ = │δв│+│δд│=11.35+5.0607=16.4107 %

(2.1)

мұндағы δв = ( ± ∆в / Uэ) ∙ 100=0,25/4.94· 100% =5.0607%;

∆в = ± γвUн / 100=0,25;

Uэ= ; Параметрлері Um, T балама синусоидалды кернеу кезіндегі вольтметрдің көрсетулері.

δд = ± ((U-Uэ) / Uэ) ∙ 100=± ((4,964-4,458)/4.458)*100=±11.35%

мұндағы U – белгілі кернеу пішні берілгендегі аспап көрсетулері

Таблица 2.2

Сигнал параметрлері Нұсқа, сынақ кітапшасының соңғы санының алдыңғы саны 3 A = Um, B 3,5 4,5 5,5 6,5 F, кГц 0,5 0,6 0,7 0,8 0,9 1,0 1,5 1,6 1,8

Электрлік тізбектердің параметрлерін өлшеу

3.1 Амперметр-вольтметр әдісімен кедергіні өлшеу

Тапсырма 3.1

Белгісіз кедергіні өлшеу барысында мына приборлар қолданылды: шкаласы aан=75 бөл., өлшеу шегі Іан=2,5 А және дәлдік дәрежесі gа=1,5 болатын амперметр; шкаласы aвн=75 бөлік, өлшеу шегі Uвн=15 В және дәлдік дәрежесі gв=1,0 болатын вольтметр. Амперметр aа бөлік, оның вольтметрі aв бөлік көрсетті (таблица 3.1; 3.2).

Табу керек:

а) Rх белгісіз кедергісін;

б) Абсолют D және салыстырмалы d қателіктердің шектерін;

в) Өлшеудің нәтижесін.

Салу керек: Дұрыс өлшеу сұлбасын.

Берілгені: αа= 55 бөл

αв= 52 бөл

Шешуi:

Uв = Uвн αв/ αвн = 15*52/75=10,4 B

Ia = Iан αа /αан=2.5*55/75=1.815A

Белгісіз кедергі – жанама өлшеудің нәтижесі

R= Uв/Іа = 10.4/1,815 = 5.73 Ом (3.1)

мұндағы Uв, Іа – вольтметрдің (В) және амперметрдің (А) көрсетулері.

∆Uв = ± γв · Uвн /100%= ±1·15/100=±0,15В

∆Ia = ± γа · Iан /100%= ±1.5·2,5/100=±0,038А

Абсолют қателік өлшеулерінің шектерінің анықталуы

D(Rx)=±Ö(¶R/¶Uв)2×(DUв)2+(¶R/¶Ua)2×(DUa)2 ­=0.082

(3.2)

мұндағы DUв, DІа – вольтметрдің және амперметрдің абсолют қателіктері ((1.10) формуласына ұқсас).